Тие можат да создадат силно чувство дека ќе се онесвестите; сепак, вистинско губење на свеста за време на паничен напад се случува ретко.
Паничниот напад предизвикува низа интензивни физички реакции кои делуваат страшно, особено ако ги доживувате за првпат. Разбирањето на она што се случува во вашето тело може да помогне да се намали стравот – кој, пак, често ги засилува самите симптоми.
Зошто се јавува чувство дека ќе се онесвестите?
За време на паничниот напад се активира механизмот на телото за одговор на опасност, познат како реакција „бори се или бегај“. Мозокот препознава закана (дури и кога таа всушност не постои) и поттикнува лачење на хормони на стрес, вклучително и адреналин.
Како резултат на тоа, срцевиот ритам се забрзува, крвниот притисок расте, дишењето станува побрзо, а крвта се пренасочува кон мускулите за да го подготви телото за акција.
Истовремено, може да дојде до хипервентилација – пребрзо или предлабоко дишење. Ова го намалува нивото на јаглерод диоксид во крвта, што може да доведе до вртоглавица, чувство на зашеметеност, трнење во рацете, стапалата или лицето, како и заматен вид. Некои луѓе може да се почувствуваат како да се одвоени од сопственото тело или од околината.
Бидејќи овие симптоми наликуваат на оние што се јавуваат непосредно пред онесвестување, лесно е да се заклучи дека ќе ја изгубите свеста – иако, во повеќето случаи, тоа не се случува.
Дали може да дојде до губење на свеста?
Во повеќето случаи – не. За време на напад на паника, крвниот притисок обично се зголемува, додека до онесвестување најчесто доаѓа кога крвниот притисок ќе падне до тој степен што се намалува протокот на крв кон мозокот.
Сепак, постојат исклучоци. Кај некои поединци, интензивниот страв, емоционалниот стрес или болката можат да предизвикаат вазовагален одговор, при што нагло опаѓаат и срцевиот ритам и крвниот притисок. Ова може да резултира со краткотрајно губење на свеста.
Иако ваквата реакција не е типична за напад на паника, таа сепак е можна. Затоа, самото онесвестување не треба автоматски да се припишува на анксиозноста, особено ако се повторува или се случува во необични околности.
Маѓепсаниот круг на стравот и симптомите
Мозокот постојано ги следи сигналите од телото и се обидува да ги протолкува. Кога срцето чука забрзано, а начинот на дишење се менува, мозокот може да ги протолкува овие сензации како знаци на непосредна опасност. Ако се појави и вртоглавица, стравот од онесвестување може дополнително да ја засили анксиозноста.
Ова создава маѓепсан круг: чувствувате вртоглавица, мислите дека ќе се онесвестите, станувате уште поанксиозни и почнувате да дишете побрзо – што, пак, може дополнително да ја влоши вртоглавицата.
Препознавањето на оваа шема може да помогне да се прекине кругот на страв и физички симптоми. Важно е да се разбере дека чувството на недостаток на воздух или вртоглавица за време на хипервентилација не значи нужно дека на вашето тело му недостасува кислород.
Како можат да се ублажат симптомите? Ако чувствувате дека ќе се онесвестите, обидете се да примените неколку едноставни техники.
Забавете го дишењето. Дишете полека и тивко низ носот, а потоа нежно издишувајте преку устата. Не се присилувајте да вдишувате премногу длабоко, бидејќи тоа може дополнително да ја влоши хипервентилацијата.
Седнете или легнете. Ако чувствувате силна вртоглавица, заземете безбедна положба и почекајте симптомите да се смират. Ова го намалува ризикот од пад и повреда доколку ја изгубите рамнотежата.
Насочете го вниманието кон околината. Техниката за враќање во реалноста може да ви помогне да го тргнете фокусот од интензивното следење на физичките симптоми. Обидете се да идентификувате пет работи што можете да ги видите, четири работи што можете да ги почувствувате со допир, три звуци што можете да ги слушнете, два мириса што можете да ги почувствувате и еден вкус што можете да го осетите.
Потсетете се што се случува. Ако ги препознаете симптомите на напад на паника, обидете се да си кажете: „Ова можеби е напад на паника. Чувството е непријатно и застрашувачко, но симптомите ќе поминат.“ Овој пристап може да помогне во намалувањето на стравот – особено ако сте доживеале слични епизоди и претходно, а лекар утврдил дека тие се поврзани со паника.
Кога треба да побарате лекарска помош?
Иако нападот на паника може да предизвика интензивни физички симптоми, не секоја појава на вртоглавица е резултат на анксиозност. Треба да побарате лекарски преглед доколку изгубите свест, доколку епизодите на онесвестување се повторуваат, доколку чувствувате постојана болка во градите или доколку развиете значителен недостиг на воздух што не може да се објасни со анксиозност.
Особено е важно да преземете мерки доколку се појават нови невролошки симптоми – како што се слабост, тешкотии во говорот или збунетост – доколку имате познато срцево заболување или семејна историја на ненадејни срцеви проблеми, или пак, доколку чувството дека ќе се онесвестите се јавува за време на физички напор.
Ненадејното губење на свеста, силната болка во градите, сериозните тешкотии со дишењето или ненадејната појава на невролошки симптоми бараат итна лекарска проценка.
Извор: ordinacija.vecernji.hr
